Lapland kleding: wat trek je écht aan bij extreme kou?

De juiste lapland kleding kan het verschil maken tussen een onvergetelijk avontuur en een koude, miserable dag. In Lapland kunnen temperaturen dalen tot ver onder de min twintig graden Celsius, dus wat je aantrekt is geen bijzaak. Het laagjes-systeem is daarbij het vertrekpunt: drie lagen die samenwerken om je warm en droog te houden.

Het laagjes-systeem: de basis van kleding voor Lapland

Kleding voor Lapland werkt het beste als je denkt in drie lagen: een basislaag, een middelste isolatielaag en een buitenste beschermlaag. Elke laag heeft een andere taak. De basislaag voert vocht af van je huid. De middelste laag houdt warmte vast. De buitenste laag beschermt je tegen wind en sneeuw.

Veel reizigers die Lapland kennen raden thermo-ondergoed van merinowol aan als basislaag. Merken als Icebreaker en Woolpower zijn populair in deze categorie. Merinowol reguleert de temperatuur goed, neemt zweet op zonder direct nat aan te voelen, en heeft van nature weinig last van geurtjes. Dat is prettig als je meerdere dagen achter elkaar weinig gelegenheid hebt om te wassen.

Synthetisch ondergoed is een goedkoper alternatief, maar droogt iets minder prettig bij intensieve activiteiten. Voor rustige activiteiten zoals een sneeuwscootertocht of een bezoek aan een husky-farm maakt het minder verschil.

De middelste laag: isolatie die warmte vasthoudt

Voor de middelste laag zijn fleece-truien of een donsjack goede keuzes. Fleece is licht, droogt snel en isoleert ook als het vochtig is. Een donsjack isoleert beter bij droge kou, maar verliest zijn isolerende werking als het nat wordt. In Lapland is de kou vaak droog, dus dons werkt er prima. Kies wel voor een dunne, compacte variant zodat je bewegingsvrijheid behoudt onder je buitenlaag.

Als je verwacht actief te zijn, bijvoorbeeld bij langlaufen of wandelen door sneeuw, kies dan liever voor fleece. Als je weinig beweegt, bijvoorbeeld bij een rendiersleerit of een rondleiding bij een safaribedrijf, is een dikker donsjack prettig.

De buitenste laag: wind- en waterdicht

De buitenste laag beschermt je tegen wind en sneeuw. Een waterdichte en winddichte jas en broek zijn hierbij noodzakelijk. Let op de temperatuurrating van de jas: een gewone winterjas is in Lapland snel onvoldoende. Kies voor jassen die zijn getest tot minimaal min dertig graden Celsius als je in het hoogseizoen reist (december tot en met februari).

Veel reizigers kiezen voor een skibroek of een zogeheten overall (een soort skipak in één stuk). Een overall biedt goed bescherming bij sneeuwactiviteiten, omdat er geen kier zit tussen jas en broek. Lokale safaribedrijven in Lapland verstrekken soms overalls en laarzen als onderdeel van een activiteit; check dit van tevoren zodat je niet onnodig kleding inpakt.

Lapland kleding voor handen, voeten en hoofd

Extremiteiten verliezen bij kou het snelst warmte. Goede handschoenen, warme sokken en een muts zijn geen details; ze zijn minstens zo belangrijk als je jas.

• Handschoenen: kies bij voorkeur voor wanten in plaats van vingerhandschoenen. Wanten houden je handen warmer doordat je vingers bij elkaar blijven. Sommige reizigers dragen een dunne binnenhandschoen eronder voor extra comfort en voor als ze even iets nauwkeurig moeten doen.
• Sokken: kies voor dikke wollen sokken, bij voorkeur ook van merinowol. Vermijd katoenen sokken; katoen absorbeert vocht en koelt snel af. Draag nooit twee paar sokken als je laarzen al nauw zitten, want dat belemmert de bloedsomloop en maakt je voeten juist kouder.
• Schoeisel: snowboots of winterlaarzen die zijn getest tot minimaal min veertig graden zijn ideaal. Bekende opties zijn laarzen van Sorel, Kamik of Baffin. Zorg dat er ruimte zit in de schoen; een strakke laars isoleert slechter.
• Muts en bivakmuts: een warme muts die je oren bedekt is een must. Bij temperaturen onder de min vijftien is een bivakmuts of gezichtsmasker een slimme toevoeging, zeker bij activiteiten waarbij je op een sneeuwscooter rijdt.
• Skibril of zonnebril: sneeuw reflecteert veel UV-licht, ook als de zon laag staat. Een goede bril beschermt je ogen.

Wat je beter niet aan kunt trekken in Lapland

Katoenen kleding is de grootste valkuil bij Lapland kleding. Katoen absorbeert vocht en koelt bij lage temperaturen snel af. Jeans zijn daarmee een slechte keuze voor buiten. Ook dunne sneakers of niet-geïsoleerde schoenen zijn bij min tien graden al onvoldoende; bij min vijfentwintig kunnen ze gevaarlijk zijn voor je voeten.

Een ander aandachtspunt: te veel aantrekken bij actieve bezigheden. Als je hard werkt, gaat je lichaam zweten. In een katoenlaag zit je dan met natte kleding die je afkoelt zodra je stopt. In een merinowollen of synthetische basislaag is dat probleem veel kleiner.

Kopen, huren of meenemen?

Goede arctische kleding is niet goedkoop. Een degelijk paar snowboots kost al snel tussen de honderd en tweehonderd euro, een geïsoleerde buitenjas al gauw hetzelfde. Als je maar één of twee keer naar Lapland gaat, is het de moeite waard om te kijken of je lokaal kleding kunt huren of lenen via je accommodatie of safaribedrijf. Veel lodges en gidsen in Lapland verhuren overalls, laarzen en wanten als pakket.

Ga je vaker naar koude bestemmingen of houd je van wintersporten, dan is het slim om zelf te investeren in een kwalitatieve basisset. Die gaat met goed onderhoud jaren mee.

De kernregel voor kleding in Lapland: laag op laag, wol als basis, waterdicht van buiten en altijd aandacht voor handen, voeten en hoofd. Met die aanpak ben je goed uitgerust voor wat de Scandinavische winter je toewerpt.