Hoe heten de hulpjes van de kerstman? Alles over de kerstelfen

De hulpjes van de kerstman heten elfen (of in het enkelvoud: een elf). In het Engels worden ze “Christmas elves” of “Santa’s elves” genoemd. Deze kleine, vrolijke figuurtjes werken het hele jaar door in de werkplaats van de kerstman op de Noordpool om speelgoed te maken voor kinderen over de hele wereld.

Het woord “elf” komt uit de Germaanse en Scandinavische mythologie, waar elfen kleine magische wezens waren. In de kersttraditie zijn ze uitgegroeid tot de vaste medewerkers van de kerstman, herkenbaar aan hun puntige oren, kleurrijke pakjes en kenmerkende puntmutsen.

Hoe zien de hulpjes van de kerstman eruit?

Kerstelfen worden bijna altijd afgebeeld als kleine, slanke figuren met puntige oren. Ze dragen doorgaans een groen of rood pak met een brede riem, een kraag met belletjes en krulpuntige schoenen. Op hun hoofd staat een puntige muts, vaak in de kerstkleur groen of rood. Het beeld is zo sterk geworden dat bijna iedereen dit type figuur meteen herkent als een kerstelf.

In de loop van de twintigste eeuw is dit uiterlijk steeds verder vastgelegd door films, boeken en kerstkaarten. De populaire kerstfilm “Elf” uit 2003 met Will Ferrell heeft dit beeld voor een heel nieuwe generatie bevestigd.

Hoe heten bekende elfen met een eigen naam?

De meeste elfen in kersttraditie hebben geen vaste naam. Ze worden gewoon “de elfen” of “de hulpjes” genoemd. In sommige boeken, films en televisieseries krijgen individuele elfen wél een naam. Bekende voorbeelden zijn:

• Hermey: de elf uit de Amerikaanse kerstklassieker “Rudolph the Red-Nosed Reindeer” (1964), die liever tandarts wil worden dan speelgoed maken.
• Buddy: de menselijke elf gespeeld door Will Ferrell in de film “Elf” (2003).
• Alabaster Snowball, Bushy Evergreen en Pepper Minstix: namen die voorkomen in de uitgebreide kerstmythologie van het “Official NORAD Santa Tracker”-project en vergelijkbare Amerikaanse tradities.

In de meeste Nederlandse en Europese kersttraditie blijven de hulpjes anoniem. Ze zijn meer een collectief dan individuele personages.

Waar komen de kerstelfen vandaan?

De kerstelf zoals wij die kennen, is in de negentiende eeuw ontstaan in de Verenigde Staten. Het gedicht “A Visit from St. Nicholas” (1823), beter bekend als “‘Twas the Night Before Christmas”, speelde een grote rol in het vastleggen van het moderne beeld van de kerstman. Kort daarna begonnen schrijvers en illustrators de kerstman te omringen met kleine elfachtige helpers.

Tijdschriften als “Godey’s Lady’s Book” en later kerstkaarten verspreidden het beeld van de werkzame elf in de werkplaats. Halverwege de twintigste eeuw was de kerstelf een vast onderdeel van de populaire kerstverhalen, zowel in boeken als in animatiefilms.

Kerstelfen in Nederland en België

In de Nederlandse en Belgische kersttraditie zijn kerstelfen minder prominent aanwezig dan in de Angelsaksische wereld. Dat komt doordat sinterklaas in Nederland een grotere rol speelt in december, met zijn eigen hulpjes: de Pieten. De kerstelf is in Nederland vooral bekend via Amerikaanse films, series en decoraties.

Toch zie je ook in Nederland steeds meer kerstelfen verschijnen als decoratiefiguren, op kerstkaarten en in winkelcentra. De grens tussen de Amerikaanse en de Europese kersttraditie vervaagt langzaam.

De hulpjes van de kerstman heten dus elfen, en dat woord zegt eigenlijk alles: kleine, magische wezens die dag en nacht werken om kerst mogelijk te maken. Of je ze nu kent uit een kinderboek, een film of een kerstmarkt, de elf is wereldwijd het vaste gezicht van de werkplaats op de Noordpool.